Kwaliteitsaanduidingen landbouwproducten: nieuwe EU-regels
Wat verandert er?
De Nederlandse wet wordt aangepast om een nieuwe Europese verordening uit te voeren: Verordening (EU) 2024/1143. Die verordening regelt kwaliteitsaanduidingen voor wijn, gedistilleerde dranken en landbouwproducten — denk aan geografische aanduidingen (zoals een beschermde oorsprongsbenaming), gegarandeerde traditionele specialiteiten en facultatieve kwaliteitsaanduidingen.
Concreet worden de Landbouwkwaliteitswet en de Wet dieren op een aantal punten gewijzigd:
- Nieuwe begrippen: De oude termen uit Verordening (EU) 1151/2012 worden vervangen door begrippen uit de nieuwe verordening. Zo komt er één overkoepelend begrip: kwaliteitsaanduiding, dat geografische aanduidingen, geografische oorsprongsbenamingen, gegarandeerde traditionele specialiteiten én facultatieve kwaliteitsaanduidingen omvat.
- Persoonsgegevens in registers: Er komen expliciete regels voor de verwerking van persoonsgegevens in kwaliteitsregisters. Verwerking is alleen toegestaan voor zover dat noodzakelijk is voor de uitvoering van de EU-regelgeving. Na uitschrijving mogen persoonsgegevens nog maximaal vijf jaar worden bewaard.
- Gegevensdeling: De minister, controle-instellingen en bevoegde autoriteiten mogen elkaar op verzoek gegevens uit het register verstrekken, maar alleen als dat noodzakelijk is voor de uitvoering van de EU-regelgeving.
De inwerkingtreding van deze wet volgt op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip — er is vanuit de bron geen concrete ingangsdatum bekend.
Wat betekent dit voor jou?
Ben je producent van een product met een beschermde kwaliteitsaanduiding — zoals een streekproduct, een beschermde wijn of een traditionele specialiteit — dan verandert er in de praktijk waarschijnlijk weinig aan je dagelijkse werkzaamheden. De inhoudelijke bescherming van je aanduiding blijft bestaan; de wijziging is vooral technisch-juridisch van aard.
Wel is het goed om te weten dat de terminologie verandert. Waar voorheen gesproken werd over “geografische aanduiding” of “geografische oorsprongsbenaming”, vallen die begrippen voortaan onder het bredere begrip kwaliteitsaanduiding. Check bij je adviseur of brancheorganisatie of dit gevolgen heeft voor je registratie of communicatie richting afnemers en consumenten.
Voor ondernemers die persoonsgegevens verwerken in het kader van een kwaliteitsregister geldt dat de nieuwe bewaar- en verwerkingsregels van toepassing worden. Vijf jaar na uitschrijving moeten persoonsgegevens worden verwijderd. Of en hoe dit jouw situatie raakt, is afhankelijk van je specifieke rol — check dit bij je adviseur.
Zo pakt het uit in de praktijk
Pieter maakt kaas met een beschermde geografische aanduiding. Door de wetswijziging valt zijn aanduiding voortaan onder het begrip 'kwaliteitsaanduiding' in plaats van 'geografische aanduiding'. Voor zijn dagelijkse productie verandert er inhoudelijk niets, maar hij checkt bij zijn brancheorganisatie of zijn registratiepapieren nog kloppen met de nieuwe terminologie.
Sanne werkt bij een instelling die toezicht houdt op kwaliteitsaanduidingen. De nieuwe wet regelt expliciet dat haar instelling persoonsgegevens uit het kwaliteitsregister alleen op verzoek en alleen voor zover noodzakelijk mag delen met de minister of andere bevoegde autoriteiten. Daarnaast moet ze er voortaan op letten dat persoonsgegevens van uitgeschreven houders na maximaal vijf jaar worden verwijderd.
Fictieve voorbeelden ter illustratie — jouw situatie kan anders uitpakken.
Eén mail per maand met alleen de regels die jouw ondernemingsvorm raken. Geen ruis, geen spam.
Afmelden kan altijd met één klik.Privacyverklaring. Double opt-in.
Geen fiscaal advies. Controleer altijd de actuele informatie via de officiële bron hierboven en raadpleeg een belastingadviseur voor jouw specifieke situatie.